DNS Nedir?
DNS (Domain Name System), alan adlarını IP adreslerine çeviren servistir; "internetin telefon rehberi" olarak tanımlanır. Varsayılan olarak ISS'nizin DNS'i kullanılır, ancak Cloudflare (1.1.1.1), Google (8.8.8.8) veya Quad9 (9.9.9.9) gibi üçüncü taraf servislere geçmek hem sayfa yüklenme hızını hem gizliliği artırır.
Varsayılan olarak ISS’inizin DNS sunucusu kullanılır. Ama dilediğiniz başka bir DNS sunucusunu seçebilirsiniz. Bunun üç faydası var:
- Hız: Bazı DNS sunucuları daha hızlı yanıt verir
- Gizlilik: ISS DNS trafiğinizi görür; alternatif DNS’ler daha gizli
- Filtreleme: Zararlı site / reklam engelleme DNS seviyesinde yapılabilir
Hangi DNS Sunucusu En İyi?
Cloudflare (1.1.1.1 / 1.0.0.1)
En iyi genel tercih. Hız ortalamasında birinci, gizlilik politikası en katı. Sorgu logları 24 saat sonra siliniyor. DoH ve DoT destekli.
Google (8.8.8.8 / 8.8.4.4)
En stabil. Yıllardır Google’ın devasa altyapısında çalışıyor. Hız iyi ama Cloudflare’dan biraz daha yavaş. Google sorgularınızı topluyor — gizlilik isterseniz alternatif düşünün.
Quad9 (9.9.9.9)
Güvenlik odaklı. İnternet Corporation (kar amacı gütmeyen) tarafından işletiliyor. Bilinen zararlı site ve phishing URL’lerini otomatik engelliyor.
OpenDNS / Cisco Umbrella (208.67.222.222 / 208.67.220.220)
Aile filtresi için. "OpenDNS Family Shield" versiyonu yetişkin içerik ve kumar sitelerini engeller.
Cloudflare for Families
- 1.1.1.2 — sadece zararlı site filtresi
- 1.1.1.3 — zararlı + yetişkin içerik filtresi (aile)
Modemde DNS Değiştirme
Modemde DNS değiştirirsiniz → evinizdeki tüm cihazlar etkilenir. Tek seferlik iş.
- Modem arayüzüne girin (
192.168.1.1). - Menüde LAN → DHCP Sunucu veya Ağ → DHCP Ayarları sekmesini bulun.
- "DNS Sunucusu" alanında "Manuel" veya "Özel DNS" seçeneğini aktif edin.
- Birincil DNS:
1.1.1.1, İkincil DNS:1.0.0.1 - Kaydet. Cihazların yeni DNS’i alması için kısa bir süre içinde Wi-Fi’dan ayrılıp tekrar bağlanmanız gerekebilir.
Alternatif konum: bazı modemlerde WAN / Internet ayarlarının altında da DNS alanı vardır.
Windows’ta DNS Değiştirme
- Ayarlar → Ağ ve İnternet → Gelişmiş ağ ayarları
- Aktif ağın (Wi-Fi veya Ethernet) yanındaki "Görüntüle" butonu
- "DNS sunucusu ataması" yanındaki "Düzenle"
- "Elle" seç, "IPv4" aç, Birincil: 1.1.1.1, İkincil: 1.0.0.1
- "DNS üzerinden HTTPS" açıksa şifreli DNS de aktif olur
- Kaydet
macOS / iOS / Android DNS Ayarları
macOS
Sistem Ayarları → Ağ → (Wi-Fi veya Ethernet) → Detaylar → DNS. "+" ile yeni sunucu ekle.
iOS (iPhone / iPad)
Ayarlar → Wi-Fi → (Bağlı ağın yanındaki "i") → DNS’i yapılandır → Elle → Sunucu Ekle.
Android
Ayarlar → Bağlantılar → Diğer bağlantı ayarları → Özel DNS. "Özel ana bilgisayar adı"
olarak one.one.one.one (Cloudflare) girin.
DoH / DoT — Şifreli DNS
Klasik DNS sorguları şifrelenmemiş gider, ISS veya ağdaki herkes görebilir:
- DoH (DNS-over-HTTPS): DNS sorgularını HTTPS üzerinden yollar. Chrome, Firefox, Edge destekler.
- DoT (DNS-over-TLS): DoH’a benzer ama TLS protokolü üstünden. Android ve Linux favori.
Cloudflare, Google ve Quad9 hepsi DoH/DoT destekler. Windows 11 ve iOS 14+ doğrudan ayar olarak sunar.
İlgili Rehberler
Sık Sorulan Sorular
Varsayılan DNS'i değiştirmek güvenli mi?
Evet, güvenli. DNS sadece alan adlarını IP’ye çeviren bir servis. Google DNS, Cloudflare, Quad9 gibi büyük sağlayıcıların güvenilirliği ISS'inkinden yüksek.
DNS değiştirince internet hızım artar mı?
Bağlantı hızı (Mbps) değişmez. Ama site açılma süresi bir miktar hızlanabilir (50-200 ms kazanç). Fark gerçek, ama dramatik değil.
ISS DNS'ini kullanmak zorunda mıyım?
Hayır. ISS'iniz varsayılan DNS verir ama değiştirme özgürlüğünüz var. Bazı ülkelerde belirli siteleri engellemek için ISS DNS üzerinden filtreleme yapar — üçüncü taraf DNS kullanmak bu filtrelemeyi atlatabilir.
Cloudflare 1.1.1.1 neden popüler?
Üç sebep: (1) En hızlı ortalama yanıt süresi, (2) Güçlü gizlilik politikası — sorgu logu 24 saat sonra siliniyor, (3) DoH / DoT destekli şifreli DNS.
Çocuğumun kullandığı cihazda reklam/zararlı siteleri DNS ile filtreleyebilir miyim?
Evet. Cloudflare for Families (1.1.1.3 — aile filtreli) veya OpenDNS FamilyShield kullanabilirsiniz. DNS üzerinde filtreleme basit ve etkili; cihaza uygulama yüklemek zorunda değilsiniz.